"Werkgevers moeten meer dan nu zorgen voor een veilige werkomgeving voor arbeidsmigranten. Zij kunnen dat niet overlaten aan uitzendbureaus of andere tussenpersonen. Vaste dienstverbanden dragen bij aan de werkgerelateerde veiligheid van arbeidsmigranten."

Dit staat in het onderzoek ‘Veiligheid arbeidsmigranten, onderzoek naar de werkgerelateerde veiligheid van arbeidsmigranten in Nederland’ van de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OvV).

Volgens de Onderzoeksraad werken ruim 200 duizend arbeidsmigranten in kwetsbare posities. Zij zijn actief in "sectoren waar fysieke arbeid onder gevaarlijke omstandigheden moet worden geleverd" zoals de bouw en logistiek.

"Ruim 88 procent van hen heeft een vorm van flexibele arbeidsrelatie, terwijl het vaak om structureel werk gaat. Zij lopen meer risico op een arbeidsongeval dan hun Nederlandse collega’s die hetzelfde werk doen."

Een optelsom van factoren vergroten het risico op een ongeval op het werk. "Denk daarbij aan taalbarrières, culturele verschillen, fysieke en mentale vermoeidheid door lange reis- en werktijden en matige kwaliteit van huisvesting."

Arbeidsmigranten kennen - als er een ongeval is gebeurd - minder goed de weg naar passende zorg, financiële hulp of juridische bijstand. "Met soms slecht herstel van letsel, verlies van inkomen en woning tot gevolg."

"Juist deze optelsom van risicoverhogende factoren vraagt om extra aandacht en inspanning van werkgevers", stelt voorzitter Chris van Dam van de Onderzoeksraad. "Wij zien een duidelijk verband tussen flexibele arbeidsrelaties en de onveiligheid van betrokken arbeidsmigranten. Dit moet anders, bijvoorbeeld door bindende afspraken te maken met werknemersorganisaties in cao’s of sectorale akkoorden."

Werkgevers die arbeidsmigranten aantrekken via tijdelijke constructies hebben volgens de OvV minder prikkels om te investeren in een veilige werkomgeving. Arbeidsmigranten zelf kunnen of durven vaak niet op te komen voor hun recht op een veilige werkplek, omdat ze in grote mate afhankelijk zijn van de (uitzend)werkgever voor werk, inkomen en huisvesting. 

Bij ziekte of bij schommelingen in de vraag naar arbeid zijn deze arbeidskrachten eenvoudig vervangbaar. Dat leidt, zegt de OvV, tot een vorm van ‘wegwerpwerk’, waarbij er niet altijd voldoende tijd, middelen of aandacht is voor veilig werken. De kwetsbare positie van arbeidsmigranten hangt samen met deze flexibele, onzekere arbeidsrelatie.