Praktisch werken met VCA

Melden van incidenten

De VCA-checklijst heeft als doel inzicht in actuele VGM-prestaties te geven en te leren van VGM-incidenten.

Hoofdstuk 11 van de VCA-checklijst heeft als doel inzicht in actuele VGM-prestaties te geven en te leren van VGM-incidenten. In elk bedrijf of organisatie komen incidenten en ongevallen voor. Het is nodig deze gevallen te melden, registreren en onderzoeken.

De incidenten en ongevallen die voorkomen, betreffen ongewenste en ongecontroleerde gebeurtenissen die de normale procesgang van het werk verstoren en hadden kunnen leiden tot nadelige of schadelijke invloeden: op de gezondheid en veiligheid van mensen, op arbeidsmiddelen, op producten en diensten, op het milieu of bewoonde omgeving en op het imago ten gevolge van negatieve publiciteit.

Er zijn verschillende redenen om deze incidenten en ongevallen te onderzoeken. Slachtoffers hebben recht om te weten wat er is gebeurd, waarom dat is gebeurd en hoe voorkomen kan worden dat het weer gebeurt met andere slachtoffers tot gevolg. Voorkomen moet worden dat kleine incidenten ‘uitgroeien’ tot ernstige ongevallen. Letsel en schade zijn ook onaanvaardbare economische schadeposten.

Dit artikel lezen...
... en toegang tot alle artikelen en tools op VCA Nieuws?

Dat kan voor

€ 79,50

p/jaar

Met een abonnement op VCA Nieuws hebt u ook toegang tot Arbeidsveiligheid.net!

Laatste Minuut Risico Analyse

LMRA: de laatste mogelijkheid om een onveilige handeling of ongeval te voorkomen

Eigenlijk is de Laatste Minuut Risico Analyse (LMRA) niets nieuws voor uitvoerende medewerkers en operationeel leidinggevenden. Een echte vakman zal immers toch al ‘eerst denken en dan doen’. Maar een LMRA helpt daarbij. Ook leidinggevenden kunnen er profijt van hebben, omdat het een kader biedt voor het bespreken van veiligheid en gezondheid. Een LMRA is tevens vaak de laatste mogelijkheid om een onveilige handeling of ongeval te voorkomen.

In de VGM-checklist (versie 2017/6.0) staat als doel: voorkoming van incidenten en schade door risicobeheersing voor de door het bedrijf uit te voeren werkzaamheden. En in de VGM-checklist Aannemers (versie 2017/06.0) komt de nieuwe vraag 2.3 voor: worden LMRA’s uitgevoerd vóór aanvang van werkzaamheden? De vragen worden gesteld om medewerkers te laten nagaan of alle risico’s zijn onderkend en of afdoende beheersmaatregelen zijn getroffen. Risicovol werken mag pas worden gestart als afdoende maatregelen zijn genomen.

Dit artikel lezen...
... en toegang tot alle artikelen en tools op VCA Nieuws?

Dat kan voor

€ 79,50

p/jaar

Met een abonnement op VCA Nieuws hebt u ook toegang tot Arbeidsveiligheid.net!

VCA en heftrucks

Nederland is een van de laatste landen in Europa waar een T-rijbewijs werd ingevoerd (juli 2015). De belangrijkste reden voor de invoering van het T-rijbewijs was het verbeteren van de verkeersveiligheid. Het moest de rijvaardigheid van de bestuurders verbeteren. Toch gebeuren er nog steeds relatief veel ongelukken met landbouwvoertuigen en motorrijtuigen met beperkte snelheid, waarbij vooral medeweggebruikers, zoals voetgangers en fietsers, gevaar lopen.

Wanneer is een T-rijbewijs verplicht
Voor het besturen van heftrucks breder dan 130 cm waarmee op de openbare weg wordt gereden is sinds 1 juli 2015 een T-rijbewijs nodig. Vaak is een heftruck in algemene zin al snel breder dan 130 cm als hij 4 ton of groter is, al kan dit oer merk mogelijk verschillen. Daarbij is niet meegenomen dat sommige trucks zijn uitgevoerd met een spoorverbreding voor stabiliteit of een vorkenbord of voorzetapparatuur die breder is dan 130 cm.

Voor bestuurders op een heftruck die minder breed is dan 130 centimeter en op eigen terrein of in eigen magazijn rijdt is dus geen T-rijbewijs nodig. Een grote groep heftrucks en bestuurders valt in deze categorie.

Dit artikel lezen...
... en toegang tot alle artikelen en tools op VCA Nieuws?

Dat kan voor

€ 79,50

p/jaar

Met een abonnement op VCA Nieuws hebt u ook toegang tot Arbeidsveiligheid.net!

Melding, registratie en onderzoek van ongevallen en VGM-incidenten

In dit artikel over praktisch werken met VCA, aandacht voor vraag 12.3: Wordt bij het onderzoek van ongevallen een onderzoekmethode gericht op het vaststellen van basisoorzaken gehanteerd?

Waarom een ongevallenonderzoekmethode?
Om een ongevallenonderzoek op de juiste wijze uit te kunnen voeren om de oorzaken van het ongeval te achterhalen.

Wanneer een ongevallenonderzoekmethode toepassen?
Bij ernstige ongevallen en (bijna) ongevallen aan de hand van het schema uitvoeren ongevallenonderzoek.

Wie past de ongevallenonderzoekmethode toe?
De hoger veiligheidskundige (HVK)/middelbaar veiligheidskundige (MVK) en operationeel veiligheidskundige (OVK)/V&G-coördinator.

Methodieken voor ongevallenonderzoek
Ongevallenonderzoek betekent veelal met veel geduld en nauwkeurigheid zoeken naar onbekende oorzaken van het ongeval. Elke omstandigheid die verbonden is met het ongeval moet gevonden, geëvalueerd en geanalyseerd worden, teneinde de werkelijke feiten en omstandigheden en volgorde van oorzaken vast te leggen.

Voorbeelden van vaak toegepaste ongevallenonderzoekmethodieken zijn:

TRA essentieel voor risicobeheersing

Het voorkomen van incidenten door risicobeheersing met betrekking tot door het bedrijf uit te voeren werkzaamheden, is het doel van hoofdstuk 2 van de VGM-checklist. Voor de risicobeheersing van risicovolle taken zijn goede taakrisicoanalyses (TRA’s) noodzakelijk. Bij de uitvoering van veel risicovolle taken worden de juiste veiligheidsmaatregelen onvoldoende of niet getroffen, met (ernstige) ongevallen en of schade tot gevolg. De oorzaak is vaak onbekendheid met de risico’s van de taak door gebrek aan een goede risicoanalyse. De TRA is dan ook een essentieel onderdeel in het VGM-beheerssysteem.

Onjuiste uitvoering
De TRA moet worden opgesteld bij die risicovolle taken, die bij onjuiste uitvoering kunnen leiden tot ernstig letsel, ziekte, schade aan eigendom, milieugevolgen of andere verliezen. Met ‘onjuist uitvoeren’ wordt bedoeld ‘afwijken van de procedure en/of het voorschrift’. Het betreft hier risico’s voortkomende uit de te verrichten taken, werkzaamheden en risico’s die verband houden met de specifieke situatie of omgeving waarin deze werkzaamheden plaatsvinden.

Dit artikel lezen...
... en toegang tot alle artikelen en tools op VCA Nieuws?

Dat kan voor

€ 79,50

p/jaar

Met een abonnement op VCA Nieuws hebt u ook toegang tot Arbeidsveiligheid.net!

VGM-risicobeheer

Hoofdstuk 2 van de VGM-checklist heeft als doel het voorkomen van incidenten door risicobeheersing met betrekking tot door het bedrijf uit te voeren werkzaamheden. Uitgangspunt in dit hoofdstuk is: ‘Eerst de risico’s kennen, dan pas de maatregelen treffen!’ Voor deze VGM-risicobeheersing heeft een bedrijf nodig: een actuele VGM-risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E) met actieplan, taakrisicoanalyses van de risicovolle taken en een Laatste Minuut Risico Analyse (LMRA).

VGM-risico-inventarisatie en –evaluatie (RI&E)
Iedere werkgever moet op grond van de Arbowet een schriftelijke RI&E op het gebied van arbeidsomstandigheden opstellen. Op basis van deze RI&E moet een bedrijf VGM-risico’s  beheersen. Voor alle VCA-gecertificeerde bedrijven valt deze wettelijke RI&E-verplichting samen met de ‘mustvraag’ 2.1: ‘Heeft het bedrijf voor alle risicovolle functies een actuele VGM-risico-inventarisatie en –evaluatie? Een VCA-gecertificeerd bedrijf dient behalve deze RI&E ook over een milieurisico-inventarisatie en -evaluatie te beschikken. Het actieplan is een onderdeel van de RI&E.

Dit artikel lezen...
... en toegang tot alle artikelen en tools op VCA Nieuws?

Dat kan voor

€ 79,50

p/jaar

Met een abonnement op VCA Nieuws hebt u ook toegang tot Arbeidsveiligheid.net!

Werkvergunningen

Om risicovolle werkzaamheden of werk in een risicovolle omgeving uit te kunnen voeren, is meestal een werkvergunning nodig. 

Veel bedrijven gebruiken een werkvergunningsysteem om de veiligheid en gezondheid bij het uitvoeren van niet operationele bedieningswerkzaamheden te waarborgen. Het gaat erom medewerkers, maar ook fabrieken en installaties zo goed mogelijk tegen ongevallen en schade te beschermen tijdens de uitvoering van deze werkzaamheden. Uitvoering van een groot aantal werkzaamheden kan en mag alleen als daarvoor een schriftelijke werkvergunning is verstrekt. Het gaat meestal om activiteiten waarop de normale standaard beheersmaatregelen niet van toepassing zijn.

Dit artikel lezen...
... en toegang tot alle artikelen en tools op VCA Nieuws?

Dat kan voor

€ 79,50

p/jaar

Met een abonnement op VCA Nieuws hebt u ook toegang tot Arbeidsveiligheid.net!

Voorbeeldgedrag van het management

Effectief management is van vitaal belang voor een hoog niveau van veiligheid en gezondheid in organisaties. Leiderschap van het management legt het fundament waarop een goed VGM-beheerssysteem wordt gebouwd en in stand wordt gehouden.

Gedrag als aspect van goed leiderschap is niet iets vaags, maar is waarneembaar. Iedereen in de organisatie ziet, hoort en ervaart hoe het hoogste management ‘veiligheid’ demonstreert. Voor het management betekent dit dat ze goed moet beseffen dat hun gedrag het gedrag van medewerkers beïnvloedt. Concreet komt dit op het volgende neer. Het management zal:

Werkplekinspecties

Hoofdstuk 8 van de VCA-checklist heeft als doel bedrijven tijdig afwijkingen van de werkpleksituaties, het werkgedrag en de handelingen van medewerkers te laten signaleren. Daarna kunnen maatregelen worden getroffen om ongevallen te voorkomen.

Met behulp van periodieke inspecties kunnen risico’s bewust, stelselmatig en tijdig preventief worden opgemerkt, uitgeschakeld en/of beperkt. Het consequent en juist uitvoeren van de periodieke inspecties is één van de belangrijkste elementen in het VGWM-beheerssysteem. Niet alleen daalt het aantal gevaarlijke situaties en onveilige handelingen, ook demonstreert het management het  belang van de aspecten veiligheid, gezondheid en milieu in de het bedrijf. Het uitvoeren van periodieke inspecties is vooral een taak van de direct operationeel leidinggevenden.

Door het maandelijks goed uitvoeren van periodieke inspecties kunnen ze op een belangrijke wijze hun leiderschap tonen.

Dit artikel lezen...
... en toegang tot alle artikelen en tools op VCA Nieuws?

Dat kan voor

€ 79,50

p/jaar

Met een abonnement op VCA Nieuws hebt u ook toegang tot Arbeidsveiligheid.net!

Effectief reageren in noodsituaties

Hoofdstuk 7 van de VCA-checklist heeft als doel dat bedrijven op een georganiseerde wijze effectief reageren in geval van noodsituaties. Het gaat dan met name om noodsituaties op het terrein van de opdrachtgever.

Deze VCA-verplichting komt voort uit artikel 3 van de Arbowet: de werkgever moet doeltreffende maatregelen nemen om het mogelijk te maken dat de werknemer, indien een toestand ontstaat waarin direct gevaar voor de veiligheid of gezondheid aanwezig is, zich snel in veiligheid kan stellen dan wel andere passende maatregelen kan nemen en om te verzekeren dat de schade aan de gezondheid zoveel mogelijk beperkt wordt.

Optreden in noodsituaties
Het functioneren van de organisatie in geval van nood in de eigen organisatie, en specifiek bij een opdrachtgever, dient vastgelegd te zijn in een noodplan of noodplannen en bekend te worden gemaakt binnen het bedrijf.

Deze noodplan(nen), gebaseerd op de risico-inventarisatie en -evaluatie en TRA’s , moeten beschrijven hoe om te gaan met noodsituaties. Aandachtspunten zijn:

Pagina's

Abonneren op Praktisch werken met VCA